Tội vi phạm quy định về an toàn vận hành công trình điện lực theo Điều 314 BLHS 

Tội vi phạm quy định về an toàn vận hành công trình điện lực được quy định tại Điều 314 Bộ luật Hình sự 2015 (sửa đổi, bổ sung năm 2017), là một trong những hành vi nguy hiểm đe dọa trực tiếp đến an toàn hệ thống điện quốc gia và tính mạng con người. Tuy nhiên, không phải ai cũng hiểu rõ cấu thành tội phạm, khung hình phạt cụ thể cũng như khả năng được hưởng án treo trong từng trường hợp. Để nắm rõ các vấn đề pháp lý liên quan đến tội danh này, mời bạn theo dõi phân tích chi tiết dưới đây cùng Luật A+.

1. Hành vi vi phạm quy định về an toàn vận hành công trình điện lực là thế nào?

Theo quy định tại Tiểu mục 3.16, Mục I của Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia QCVN 01:2020/BCT, công trình điện lực được hiểu là tổ hợp các phương tiện, máy móc, thiết bị và kết cấu xây dựng phục vụ trực tiếp cho hoạt động phát điện, truyền tải, phân phối, điều độ hệ thống điện và mua bán điện.

Khái niệm này cũng bao gồm hệ thống bảo vệ công trình điện lực, hành lang bảo vệ an toàn lưới điện, đất sử dụng cho công trình và các công trình phụ trợ liên quan.

Hành vi vi phạm quy định về an toàn vận hành công trình điện lực là những hành vi trái với các quy định của pháp luật trong quá trình quản lý, khai thác, vận hành, sửa chữa hoặc bảo trì các công trình điện lực, gây ảnh hưởng đến an toàn hệ thống điện, đe dọa đến tính mạng, tài sản của tổ chức, cá nhân và trật tự an toàn xã hội.

• Các hành vi vi phạm về an toàn công trình điện lực có thể bao gồm:
• Không tuân thủ quy trình kỹ thuật, quy chuẩn an toàn trong vận hành hệ thống điện: Ví dụ như đóng/ngắt điện sai quy trình, không kiểm tra thiết bị trước khi vận hành.
• Tự ý thay đổi kết cấu, công năng, vị trí của công trình điện lực mà không được phép: Dẫn đến mất an toàn hoặc làm hỏng hệ thống.
• Không thực hiện hoặc thực hiện không đầy đủ việc kiểm tra, bảo dưỡng định kỳ theo quy định của ngành điện.
• Vi phạm hành lang an toàn lưới điện cao áp: Như xây dựng nhà ở, trồng cây, đổ vật liệu trong hành lang bảo vệ lưới điện.
• Can thiệp trái phép vào hệ thống điện lực: Ví dụ như tự ý đấu nối, trộm điện, tháo dỡ thiết bị điện lực mà không có thẩm quyền.
• Thi công công trình, đào đất, xây dựng gần công trình điện lực mà không thông báo hoặc không có biện pháp đảm bảo an toàn.

Hành vi vi phạm an toàn vận hành công trình điện lực không chỉ ảnh hưởng đến hệ thống điện quốc gia mà còn đe dọa trực tiếp đến tính mạng và tài sản của cộng đồng. Tùy theo mức độ, những hành vi này có thể bị xử phạt hành chính hoặc truy cứu trách nhiệm hình sự theo Điều 314 Bộ luật Hình sự. Việc tuân thủ nghiêm túc các quy định về an toàn điện lực là nghĩa vụ bắt buộc của mọi tổ chức, cá nhân tham gia vào hoạt động điện lực.

2. Hình phạt Tội vi phạm quy định về an toàn vận hành công trình điện lực theo Điều 314 BLHS 2015

Tội vi phạm quy định về an toàn vận hành công trình điện lực là một tội độc lập được quy định tại Điều 314 Bộ luật Hình sự 2015 được sửa đổi bởi khoản 116 Điều 1 Luật Sửa đổi Bộ luật Hình sự 2017, cụ thể như sau:

“Điều 314. Tội vi phạm quy định về an toàn vận hành công trình điện lực
1. Người nào cho phép xây nhà, công trình hoặc tự ý xây nhà, công trình trong phạm vi hành lang an toàn của công trình điện lực; gây nổ, gây cháy, đốt rừng làm nương rẫy, trồng cây, làm đổ cây ảnh hưởng đến an toàn vận hành công trình điện lực; đào hố, đóng cọc, xây nhà trong hành lang bảo vệ đường cáp điện ngầm; thả neo tàu, thuyền trong hành lang bảo vệ đường cáp điện ngầm đặt ở lòng sông, lòng biển đã có thông báo hoặc biển báo; lắp các thiết bị điện hoặc thi công đường điện không bảo đảm an toàn hoặc các hành vi khác gây mất an toàn vận hành công trình điện lực theo quy định của pháp luật thuộc một trong các trường hợp sau đây hoặc đã bị xử lý kỷ luật, xử phạt vi phạm hành chính về một trong các hành vi quy định tại Điều này hoặc đã bị kết án về tội này, chưa được xóa án tích mà còn vi phạm, thì bị phạt tiền từ 20.000.000 đồng đến 100.000.000 đồng hoặc phạt tù từ 06 tháng đến 05 năm:
a) Làm chết người;
b) Gây thương tích hoặc gây tổn hại cho sức khỏe của người khác mà tỷ lệ tổn thương cơ thể 61% trở lên;
c) Gây thương tích hoặc gây tổn hại cho sức khỏe của 02 người trở lên mà tổng tỷ lệ tổn thương cơ thể của những người này từ 61% đến 121%;
d) Gây thiệt hại về tài sản từ 100.000.000 đồng đến dưới 500.000.000 đồng.
2. Phạm tội thuộc một trong các trường hợp sau đây, thì bị phạt tiền từ 100.000.000 đồng đến 300.000.000 đồng hoặc phạt tù từ 02 năm đến 07 năm:
a) Làm chết 02 người;
b) Gây thương tích hoặc gây tổn hại cho sức khỏe của 02 người trở lên mà tổng tỷ lệ tổn thương cơ thể của những người này từ 122% đến 200%;
c) Gây thiệt hại về tài sản từ 500.000.000 đồng đến dưới 1.500.000.000 đồng.
3. Phạm tội thuộc một trong các trường hợp sau đây, thì bị phạt tù từ 06 năm đến 10 năm:
a) Làm chết 03 người trở lên;
b) Gây thương tích hoặc gây tổn hại cho sức khỏe của 03 người trở lên mà tổng tỷ lệ tổn thương cơ thể của những người này 201% trở lên;
c) Gây thiệt hại về tài sản 1.500.000.000 đồng trở lên.
4. Vi phạm quy định về an toàn vận hành công trình điện lực trong trường hợp có khả năng thực tế dẫn đến hậu quả quy định tại một trong các điểm a, b và c khoản 3 Điều này nếu không được ngăn chặn kịp thời, thì bị phạt tiền từ 20.000.000 đồng đến 100.000.000 đồng, phạt cải tạo không giam giữ đến 02 năm hoặc phạt tù từ 03 tháng đến 02 năm.
5. Người phạm tội còn có thể bị cấm đảm nhiệm chức vụ, cấm hành nghề hoặc làm công việc nhất định từ 01 năm đến 05 năm.”.

Dựa trên quy định hiện hành, tùy theo tính chất, mức độ và hậu quả gây ra, hành vi vi phạm quy định về an toàn vận hành công trình điện lực sẽ bị xử lý hình sự theo các khung hình phạt tương ứng như sau:

* Khung 1 – Áp dụng theo Khoản 1 Điều 314: Phạt tiền từ 20.000.000 đồng đến 100.000.000 đồng, cải tạo không giam giữ đến 03 năm hoặc phạt tù từ 06 tháng đến 03 năm, trong các trường hợp:

• Cho phép hoặc tự ý xây dựng nhà, công trình trong phạm vi hành lang bảo vệ an toàn công trình điện;
  
• Gây nổ, gây cháy, đốt rừng làm nương rẫy, làm đổ cây ảnh hưởng đến an toàn công trình điện;
  
• Đào hố, đóng cọc, xây dựng công trình trong hành lang bảo vệ đường cáp điện ngầm;
  
• Thả neo tàu thuyền trong hành lang bảo vệ đường cáp điện ngầm ở lòng sông, lòng biển đã có biển báo hoặc thông báo;
  
• Lắp đặt thiết bị điện hoặc thi công đường điện không bảo đảm an toàn kỹ thuật.
  

* Khung 2 – Áp dụng theo Khoản 2 Điều 314: Phạt tiền từ 100.000.000 đồng đến 300.000.000 đồng hoặc phạt tù từ 02 năm đến 07 năm khi hành vi vi phạm gây hậu quả nghiêm trọng:

• Làm chết người;
  
• Gây thương tích hoặc tổn hại sức khỏe của 01 người với tỷ lệ tổn thương cơ thể từ 61% trở lên;
  
• Gây thương tích hoặc tổn hại sức khỏe cho từ 02 người trở lên với tổng tỷ lệ tổn thương từ 61% đến 121%;
  
• Gây thiệt hại tài sản từ 500.000.000 đồng đến dưới 1.500.000.000 đồng.
  

* Khung 3 – Áp dụng theo Khoản 3 Điều 314: Phạt tù từ 05 năm đến 10 năm khi hành vi vi phạm gây hậu quả đặc biệt nghiêm trọng:

• Làm chết từ 02 người trở lên;
  
• Gây thương tích hoặc tổn hại sức khỏe của từ 02 người trở lên với tỷ lệ tổn thương mỗi người từ 61% trở lên hoặc tổng tỷ lệ từ 122% trở lên;
  
• Gây thiệt hại về tài sản từ 1.500.000.000 đồng trở lên.
  

* Khung 4 – Áp dụng theo Khoản 4 Điều 314: Phạt tiền từ 20.000.000 đồng đến 100.000.000 đồng, cải tạo không giam giữ đến 02 năm hoặc phạt tù từ 03 tháng đến 02 năm, nếu:

• Hành vi có khả năng thực tế gây hậu quả nghiêm trọng đến tính mạng, sức khỏe hoặc tài sản của người khác nhưng đã được ngăn chặn kịp thời, chưa gây ra hậu quả.
  

* Hình phạt bổ sung – Áp dụng theo Khoản 5 Điều 314: Ngoài hình phạt chính, người phạm tội còn có thể bị:  Cấm đảm nhiệm chức vụ, cấm hành nghề hoặc làm công việc nhất định từ 01 năm đến 05 năm, tùy vào tính chất vụ án và mức độ nguy hiểm của hành vi vi phạm.

Hành vi vi phạm quy định về an toàn vận hành công trình điện lực là hành vi nguy hiểm cho xã hội, có thể ảnh hưởng đến tính mạng, tài sản và hệ thống hạ tầng năng lượng quốc gia. Do đó, pháp luật quy định rõ các khung hình phạt theo Điều 314 Bộ luật Hình sự, nhằm đảm bảo răn đe và phòng ngừa nghiêm ngặt trong lĩnh vực điện lực.

Dưới đây là bảng trình bày khung hình phạt đối với hành vi vi phạm quy định về an toàn vận hành công trình điện, theo Điều 314 Bộ luật Hình sự 2015 (sửa đổi, bổ sung 2017):

3. Cấu thành Tội vi phạm quy định về an toàn vận hành công trình điện lực

Dấu hiệu pháp lý của Tội vi phạm quy định về an toàn vận hành công trình điện lực (Điều 314 Bộ luật Hình sự 2015) được xác định như sau:

* Chủ thể của tội phạm: Chủ thể của tội phạm là cá nhân có đủ năng lực trách nhiệm hình sự, từ 16 tuổi trở lên và có khả năng nhận thức, điều khiển hành vi của mình theo quy định tại Điều 12 Bộ luật Hình sự 2015.
Ngoài ra, người đã bị xử lý kỷ luật hoặc xử phạt hành chính về vi phạm an toàn công trình điện mà tái phạm sẽ phải chịu trách nhiệm hình sự.

* Khách thể của tội phạm: Tội phạm này xâm phạm đến quy định của Nhà nước về an toàn vận hành công trình điện, trong đó hành lang bảo vệ công trình điện là đối tượng tác động chính.
Hành lang bảo vệ bao gồm khu vực xung quanh các công trình như:

• Đường dây tải điện (trên không, dưới đất, dưới biển)
• Trạm biến áp
• Nhà máy điện (thủy điện, nhiệt điện, điện mặt trời, điện gió, điện hạt nhân)
• Các thiết bị, kết cấu phụ trợ đảm bảo truyền tải điện an toàn
  Lưu ý: Công trình điện không còn hoạt động không thuộc khách thể của tội phạm này.

* Mặt khách quan của tội phạm: Hành vi phạm tội thể hiện qua việc vi phạm các quy định đảm bảo an toàn công trình điện, gồm:

• Xây dựng công trình trái phép trong hành lang bảo vệ
• Gây cháy, nổ, đốt rừng, đổ cây… ảnh hưởng đến công trình điện
• Đào hố, đóng cọc, xây dựng trong hành lang cáp điện ngầm
• Thả neo trong hành lang bảo vệ cáp điện ngầm đã được cảnh báo
• Lắp đặt thiết bị điện hoặc thi công điện không đảm bảo an toàn
• Các hành vi khác gây mất an toàn vận hành công trình điện

Về hậu quả, chia làm hai nhóm:

• Hậu quả là dấu hiệu bắt buộc: Làm chết người, gây thương tích ≥ 61%, hoặc thiệt hại tài sản từ 100 triệu đồng trở lên
• Hậu quả không bắt buộc: Hành vi có khả năng thực tế gây ra hậu quả nghiêm trọng, dù chưa xảy ra

Trường hợp hành vi đồng thời cấu thành nhiều tội, người phạm tội có thể bị truy cứu trách nhiệm hình sự về một hoặc nhiều tội danh, tùy tính chất, mức độ vi phạm và hậu quả gây ra.

* Mặt chủ quan của tội phạm: Tội phạm này được thực hiện do lỗi vô ý, bao gồm:

• Vô ý vì quá tự tin: Người phạm tội thấy trước hậu quả có thể xảy ra nhưng cho rằng có thể tránh được
• Vô ý do cẩu thả: Không thấy trước hậu quả, dù phải thấy và có thể thấy trước

Người phạm tội không có ý thức chủ động gây hậu quả, nhưng do thiếu trách nhiệm hoặc chủ quan, dẫn đến vi phạm.

4. Tội vi phạm quy định về an toàn vận hành công trình điện lực có thể hưởng án treo không? 

Theo quy định tại Điều 2 Nghị quyết 02/2018/NQ-HĐTP, người bị kết án về tội vi phạm quy định an toàn vận hành công trình điện có thể được xem xét cho hưởng án treo, nếu đáp ứng đầy đủ các điều kiện sau:

• Mức án phạt tù không quá 3 năm;
• Có nhân thân tốt, chưa từng bị kết án, hoặc đã được xóa án tích, sống tuân thủ pháp luật, có lối sống lành mạnh;
• Có ít nhất 2 tình tiết giảm nhẹ, trong đó tối thiểu 1 tình tiết thuộc nhóm quy định tại khoản 1 Điều 51 Bộ luật Hình sự (như thành khẩn khai báo, ăn năn hối cải, tự nguyện bồi thường…);
• Có nơi cư trú rõ ràng hoặc công việc ổn định, thuận tiện cho việc giám sát, giáo dục;
• Xét thấy không cần thiết phải cách ly khỏi xã hội để giáo dục, cải tạo.

Như vậy, không phải ai phạm tội cũng đương nhiên được hưởng án treo. Việc có được áp dụng hay không sẽ phụ thuộc vào tính chất, mức độ nguy hiểm của hành vi, hậu quả gây ra, cũng như nhân thân và thái độ khắc phục hậu quả của người phạm tội. Nếu đáp ứng đầy đủ các tiêu chí nêu trên, người vi phạm hoàn toàn có thể được tòa án xem xét cho hưởng án treo như một biện pháp khoan hồng, thay vì phải chấp hành hình phạt tù giam.

5. Luật sư hình sự tại Luật A+

Với đội ngũ luật sư giàu kinh nghiệm, giỏi, nhiệt huyết và tận tâm, Luật A+ tự hào là đơn vị hàng đầu tư vấn và giải quyết cho khách hàng các vấn đề về Hình sự. Tại Luật A+, chúng tôi cung cấp các dịch vụ sau:

• Tư vấn về quyền và nghĩa vụ của khách hàng trong vụ án Hình sự.
• Phân tích tình huống cụ thể để đánh giá khả năng bị truy tố và mức độ vi phạm, từ đó đưa ra lời khuyên về hướng xử lý.
• Hỗ trợ soạn thảo đơn khiếu nại, tố cáo hoặc các tài liệu cần thiết.
• Tham gia vào quá trình điều tra, thu thập chứng cứ và bảo vệ quyền lợi của khách hàng trong các buổi làm việc với cơ quan điều tra.
• Tìm ra các tình tiết giúp giảm nhẹ trách nhiệm hình sự nếu có, làm rõ các yếu tố có lợi để khách hàng được hưởng mức án thấp nhất hoặc miễn trách nhiệm hình sự dựa trên quy định của luật. 

• Đại diện khách hàng tham gia phiên tòa, bảo vệ quyền lợi và bào chữa cho khách hàng tại Tòa án.

Lý do chọn Luật A+:

Giỏi chuyên môn, nhiều kinh nghiệm

Đội ngũ luật sư của Luật A+ đều là các luật sư xuất sắc, nắm rõ các quy định pháp luật, hiểu cách vận hành của cơ quan tố tụng và cơ quan Đảng giám sát. Ngoài ra các luật sư A+ đã chinh chiến và dày dạn kinh nghiệm ở các vụ án hình sự.

Thấu hiểu

Luật sư A+ thấu hiểu nỗi sợ hãi và hoang mang của thân chủ khi đối diện với một tình huống có thể phải ở tù, có thể sẽ bị oan sai, mong muốn được hỗ trợ hết mức 24/7 từ chuyên môn đến sự an tâm tâm lý. Vì thế chúng tôi sẽ làm hết khả năng để đem lại sự an tâm và công bằng cho thân chủ, khách hàng.

Cam kết đến cùng

Hành trình giành được công bằng cho khách hàng có thể sẽ không thuận lợi và bằng phẳng. Hành trình đó có thể phải trải qua nhiều năm với nhiều cấp xét xử. Luật sư A+ cam kết sẽ đi cùng và bảo vệ khách hàng cho đến khi nào công lý, công bằng được thực hiện.

Tội vi phạm quy định về an toàn vận hành công trình điện lực là hành vi vi phạm nghiêm trọng gây ảnh hưởng trực tiếp đến an toàn tính mạng, sức khỏe và tài sản của cá nhân, tổ chức cũng như sự ổn định của hệ thống điện quốc gia. Pháp luật quy định các mức xử phạt rõ ràng, từ phạt tiền, cải tạo không giam giữ đến phạt tù tùy theo mức độ hậu quả, nhằm đảm bảo tính nghiêm minh và phòng ngừa vi phạm. Để được tư vấn chính xác và nhận hỗ trợ pháp lý kịp thời trong các trường hợp liên quan đến tội này, bạn có thể liên hệ với Luật sư A+ qua email: contact@apluslaw.vn hoặc qua sđt: 0899511010. Đội ngũ luật sư giàu kinh nghiệm của chúng tôi luôn đồng hành, giúp bạn tìm ra giải pháp pháp lý hiệu quả nhất.

Luật sư Nguyễn Duy Anh

Tôi là Luật sư Nguyễn Duy Anh

Email: anh@apluslaw.vn

Phone: 0939698142

Website: https://apluslaw.vn/nguyen-duy-anh.html

Số thẻ Luật sư: 10674/LS

1. Học vấn:

Cử nhân, Đại học Luật Tp.HCM, 2011.

Thạc sỹ Chính sách Công, Đại học Fulbright, 2021.

2. Kinh nghiệm làm việc:

Luật Trí Minh, văn phòng HCM từ 2011-2021:

• (2011-2013) _ chức vụ Chuyên viên tư vấn;
• (2013-2014) _ chức vụ Trưởng phòng doanh nghiệp;
• (2014-2021) _ chức vụ Phó Giám đốc.

Luật A+, văn phòng HCM từ 2021 – nay:

• (2021 – nay) _ chức vụ Giám đốc Luật A+