Home » Tội thu thập, tàng trữ, trao đổi, mua bán, công khai hóa trái phép thông tin về tài khoản ngân hàng theo Điều 291 BLHS

Ngày đăng 30/07/2025

Tội thu thập, tàng trữ, trao đổi, mua bán, công khai hóa trái phép thông tin về tài khoản ngân hàng theo Điều 291 BLHS

Trong thời đại số, thông tin tài khoản ngân hàng là dữ liệu cá nhân nhạy cảm cần được bảo vệ nghiêm ngặt. Tuy nhiên, tình trạng thu thập, mua bán, trao đổi trái phép các thông tin này đang diễn ra ngày càng tinh vi, gây thiệt hại nghiêm trọng đến quyền lợi của cá nhân, tổ chức và an ninh tài chính quốc gia. Đây là hành vi bị xử lý hình sự theo quy định tại Điều 291 Bộ luật Hình sự 2015 (sửa đổi, bổ sung 2017). Để hiểu rõ hơn về tội danh này, dấu hiệu cấu thành, hình phạt và hướng xử lý khi bị xâm phạm, mời bạn đọc tham khảo bài viết chi tiết từ Luật A+ dưới đây.

1. Hành vi thu thập, tàng trữ, trao đổi, mua bán, công khai hóa trái phép thông tin về tài khoản ngân hàng là thế nào? 

Hành vi thu thập, tàng trữ, trao đổi, mua bán, công khai hóa trái phép thông tin về tài khoản ngân hàng là một dạng vi phạm pháp luật hình sự, xảy ra khi cá nhân hoặc tổ chức cố ý thu thập hoặc sử dụng thông tin tài khoản ngân hàng của người khác mà không có sự đồng ý hợp pháp từ chủ tài khoản, hoặc không tuân thủ các quy định của pháp luật về bảo vệ thông tin cá nhân và an ninh dữ liệu tài chính.

Cụ thể, các hành vi có thể bao gồm:

  • Thu thập trái phép: Dò quét, khai thác, thu thập thông tin tài khoản ngân hàng như số tài khoản, tên đăng nhập, mật khẩu, OTP… thông qua các phương tiện công nghệ, phần mềm gián điệp, lừa đảo qua email, mạng xã hội hoặc các hình thức đánh cắp dữ liệu khác.
  • Tàng trữ trái phép: Lưu giữ thông tin tài khoản ngân hàng của người khác trên thiết bị cá nhân hoặc máy chủ mà không có mục đích hợp pháp, làm gia tăng nguy cơ bị rò rỉ, chiếm đoạt.
  • Trao đổi, mua bán: Mua đi bán lại thông tin tài khoản ngân hàng trên các hội nhóm kín, diễn đàn hacker, chợ đen mạng với mục đích trục lợi hoặc phục vụ cho các hành vi chiếm đoạt tài sản.
  • Công khai hóa trái phép: Đưa thông tin tài khoản ngân hàng của người khác lên internet, diễn đàn, mạng xã hội hoặc gửi cho bên thứ ba mà không được sự đồng ý từ chủ tài khoản, gây nguy hiểm cho chủ thể liên quan.

Tất cả những hành vi này không chỉ xâm phạm nghiêm trọng đến quyền riêng tư, an toàn tài chính của cá nhân, tổ chức, mà còn đe dọa đến sự ổn định của hệ thống ngân hàng và an ninh mạng quốc gia.

Tội thu thập, tàng trữ, trao đổi, mua bán, công khai hóa trái phép thông tin về tài khoản ngân hàng gây nguy hại lớn đến an ninh tài chính cá nhân.
Tội thu thập, tàng trữ, trao đổi, mua bán, công khai hóa trái phép thông tin về tài khoản ngân hàng gây nguy hại lớn đến an ninh tài chính cá nhân.

Do tính chất nguy hiểm và hậu quả nghiêm trọng, các hành vi nêu trên đã được hình sự hóa và xử lý nghiêm theo Điều 291 Bộ luật Hình sự 2015 (sửa đổi, bổ sung 2017). Người thực hiện có thể bị xử phạt tù và chịu các hình phạt bổ sung khác như phạt tiền, cấm hành nghề, tịch thu tài sản tùy theo mức độ vi phạm.

2. Hình phạt Tội thu thập, tàng trữ, trao đổi, mua bán, công khai hóa trái phép thông tin về tài khoản ngân hàng theo Điều 291 BLHS

Căn cứ tại Điều 291 Bộ luật Hình sự 2015 có quy định về tội xâm nhập trái phép vào mạng máy tính, mạng viễn thông hoặc phương tiện điện tử của người khác, như sau:

Điều 291. Tội thu thập, tàng trữ, trao đổi, mua bán, công khai hóa trái phép thông tin về tài khoản ngân hàng

1. Người nào thu thập, tàng trữ, trao đổi, mua bán, công khai hóa trái phép thông tin về tài khoản ngân hàng của người khác với số lượng từ 20 tài khoản đến dưới 50 tài khoản hoặc thu lợi bất chính từ 20.000.000 đồng đến dưới 50.000.000 đồng, thì bị phạt tiền từ 20.000.000 đồng đến 100.000.000 đồng hoặc phạt cải tạo không giam giữ đến 03 năm.

2. Phạm tội thuộc một trong những trường hợp sau đây, thì bị phạt tiền từ 100.000.000 đồng đến 200.000.000 đồng hoặc phạt tù từ 03 tháng đến 02 năm:

a) Thu thập, tàng trữ, trao đổi, mua bán, công khai hóa trái phép thông tin về tài khoản ngân hàng của người khác với số lượng từ 50 tài khoản đến dưới 200 tài khoản;

b) Có tổ chức;

c) Có tính chất chuyên nghiệp;

d) Thu lợi bất chính từ 50.000.000 đồng đến dưới 200.000.000 đồng;

đ) Tái phạm nguy hiểm.

3. Phạm tội thuộc một trong những trường hợp sau đây, thì bị phạt tiền từ 200.000.000 đồng đến 500.000.000 đồng hoặc phạt tù từ 02 năm đến 07 năm:

a) Thu thập, tàng trữ, trao đổi, mua bán, công khai hóa trái phép thông tin về tài khoản ngân hàng của người khác với số lượng 200 tài khoản trở lên;

b) Thu lợi bất chính 200.000.000 đồng trở lên.

4. Người phạm tội còn có thể bị phạt tiền từ 10.000.000 đồng đến 50.000.000 đồng, cấm đảm nhiệm chức vụ, cấm hành nghề hoặc làm công việc nhất định từ 01 năm đến 05 năm hoặc tịch thu một phần hoặc toàn bộ tài sản.

Trong thời đại công nghệ số, việc bảo mật thông tin tài khoản ngân hàng là yếu tố sống còn đối với người dùng và các tổ chức tín dụng. Pháp luật hình sự Việt Nam đã quy định rõ ràng các chế tài xử lý đối với hành vi xâm phạm trái phép thông tin tài khoản ngân hàng của người khác tại Điều 291 Bộ luật Hình sự 2015 (sửa đổi, bổ sung năm 2017) như sau:

* Khung 1: Phạt tiền từ 20.000.000 đồng đến 100.000.000 đồng hoặc cải tạo không giam giữ đến 03 năm

Áp dụng khi người phạm tội thực hiện một trong các hành vi sau:

  • Thu thập, tàng trữ, trao đổi, mua bán, công khai hóa trái phép thông tin về tài khoản ngân hàng từ 20 đến dưới 50 tài khoản;HOẶC
  • Thu lợi bất chính từ 20.000.000 đồng đến dưới 50.000.000 đồng.

* Khung 2: Phạt tiền từ 100.000.000 đồng đến 200.000.000 đồng hoặc phạt tù từ 03 tháng đến 02 năm

Áp dụng khi phạm tội có tình tiết tăng nặng sau đây:

  • Thực hiện hành vi với số lượng từ 50 đến dưới 200 tài khoản ngân hàng;
  • Có tổ chức;
  • Có tính chất chuyên nghiệp;
  • Thu lợi bất chính từ 50.000.000 đồng đến dưới 200.000.000 đồng;
  • Tái phạm nguy hiểm.

* Khung 3: Phạt tiền từ 200.000.000 đồng đến 500.000.000 đồng hoặc phạt tù từ 02 năm đến 07 năm

Áp dụng khi hành vi phạm tội đạt đến mức độ đặc biệt nghiêm trọng, cụ thể:

  • Thực hiện hành vi đối với từ 200 tài khoản ngân hàng trở lên;
  • Thu lợi bất chính từ 200.000.000 đồng trở lên.

* Hình phạt bổ sung

Ngoài các hình phạt chính, người phạm tội còn có thể bị:

  • Phạt tiền từ 10.000.000 đồng đến 50.000.000 đồng;
  • Cấm đảm nhiệm chức vụ, cấm hành nghề hoặc làm công việc nhất định từ 01 năm đến 05 năm;
  • Tịch thu một phần hoặc toàn bộ tài sản.
Hành vi thu thập, tàng trữ, trao đổi, mua bán, công khai hóa trái phép thông tin về tài khoản ngân hàng bị pháp luật nghiêm cấm và xử lý nghiêm minh.
Hành vi thu thập, tàng trữ, trao đổi, mua bán, công khai hóa trái phép thông tin về tài khoản ngân hàng bị pháp luật nghiêm cấm và xử lý nghiêm minh.

Dưới đây là bảng phân loại khung hình phạt theo Điều 291 Bộ luật Hình sự 2015 (sửa đổi, bổ sung 2017) về Tội thu thập, tàng trữ, trao đổi, mua bán, công khai hóa trái phép thông tin về tài khoản ngân hàng. Bảng giúp bạn dễ dàng hình dung mức độ xử lý của pháp luật theo từng tình tiết cụ thể:

Khung hình phạtMức ánTình tiết áp dụng
Khung 1 – Cơ bản– Phạt tiền từ 20 triệu – 100 triệu đồng

hoặc

– Cải tạo không giam giữ đến 03 năm

– Thu thập, tàng trữ, trao đổi, mua bán, công khai hóa trái phép thông tin từ 20 đến dưới 50 tài khoản ngân hàng;

Hoặc

– Thu lợi bất chính từ 20 triệu đồng đến dưới 50 triệu đồng.

Khung 2 – Tăng nặng– Phạt tiền từ 100 triệu – 200 triệu đồng

hoặc

– Phạt tù từ 03 tháng đến 02 năm

– Thu thập trái phép thông tin từ 50 đến dưới 200 tài khoản;

– Có tổ chức;

– Có tính chuyên nghiệp;

– Thu lợi bất chính từ 50 triệu đến dưới 200 triệu đồng;

– Tái phạm nguy hiểm.

Khung 3 – Nghiêm trọng– Phạt tiền từ 200 triệu – 500 triệu đồng

hoặc

– Phạt tù từ 02 năm đến 07 năm

– Thu thập trái phép từ 200 tài khoản ngân hàng trở lên;

– Thu lợi bất chính từ 200 triệu đồng trở lên.

Hình phạt bổ sung– Phạt tiền từ 10 triệu – 50 triệu đồng;

– Cấm đảm nhiệm chức vụ, hành nghề hoặc làm công việc nhất định từ 01 – 05 năm;

– Tịch thu một phần hoặc toàn bộ tài sản

Áp dụng kèm theo các khung hình phạt chính khi xét thấy cần thiết để ngăn ngừa tái phạm và răn đe.

Việc thu thập và mua bán thông tin tài khoản ngân hàng trái phép không còn là hành vi “vô hại trên mạng” mà đã trở thành tội phạm công nghệ cao có tổ chức và mang tính chuyên nghiệp. Điều 291 Bộ luật Hình sự là công cụ pháp lý mạnh mẽ, cho thấy Nhà nước kiên quyết xử lý các hành vi xâm phạm dữ liệu tài chính cá nhân, bảo vệ người dân và đảm bảo trật tự an toàn xã hội. Mỗi cá nhân cần nâng cao nhận thức pháp luật để phòng ngừa – không tiếp tay – không thờ ơ với loại tội phạm này.

3. Cấu thành Tội thu thập, tàng trữ, trao đổi, mua bán, công khai hóa trái phép thông tin về tài khoản ngân hàng

Để xác định một hành vi cấu thành tội sử dụng mạng máy tính, mạng viễn thông hoặc phương tiện điện tử nhằm chiếm đoạt tài sản, cần làm rõ các dấu hiệu pháp lý cơ bản, bao gồm: chủ thể, khách thể, mặt khách quan và mặt chủ quan của tội phạm. Mỗi dấu hiệu này đóng vai trò quan trọng trong việc đánh giá tính hợp pháp, mức độ nguy hiểm và trách nhiệm hình sự của người thực hiện hành vi. Cụ thể như sau:

* Chủ thể của tội phạm: Chủ thể thực hiện hành vi phạm tội là người từ đủ 16 tuổi trở lên, có năng lực trách nhiệm hình sự. Trong trường hợp phạm tội có tổ chức, có thể bao gồm nhiều cá nhân cùng tham gia với sự phân công vai trò cụ thể. Nếu hành vi có tính chất chuyên nghiệp (tức là thực hiện nhiều lần, có mục đích kiếm lời lâu dài, có kỹ năng), cũng là yếu tố làm tăng nặng trách nhiệm hình sự.

* Khách thể của tội phạm: Tội phạm này xâm phạm đến quyền được bảo vệ thông tin cá nhân, cụ thể là thông tin tài khoản ngân hàng – một dạng dữ liệu cá nhân nhạy cảm. Đồng thời, hành vi phạm tội còn ảnh hưởng đến trật tự, an ninh trong lĩnh vực tài chính, ngân hàng, gây bất ổn môi trường giao dịch điện tử, giảm niềm tin của người dân vào hệ thống ngân hàng.

* Mặt khách quan của tội phạm: Hành vi khách quan được mô tả trong điều luật bao gồm:
 – Thu thập: Tìm kiếm, thu nhận thông tin tài khoản ngân hàng của người khác bằng bất kỳ phương thức nào (trực tiếp hoặc qua mạng).
 – Tàng trữ: Lưu giữ thông tin trái phép mà không có quyền sử dụng.
 – Trao đổi, mua bán: Giao dịch thông tin như một loại hàng hóa – là hành vi nguy hiểm nhất trong nhóm này.
 – Công khai hóa: Đưa thông tin tài khoản người khác lên mạng hoặc các phương tiện khác, làm lộ lọt dữ liệu.

Các hành vi trên đều trái pháp luật, nếu thực hiện với số lượng từ 20 tài khoản trở lên hoặc thu lợi bất chính từ 20 triệu đồng trở lên, thì sẽ bị xử lý hình sự. Mức độ nghiêm trọng tăng theo số lượng tài khoản hoặc số tiền thu lợi bất chính.

* Mặt chủ quan của tội phạm: Tội phạm được thực hiện với lỗi cố ý trực tiếp. Người phạm tội nhận thức rõ hành vi của mình là trái pháp luật, biết việc thu thập, mua bán, công khai thông tin tài khoản ngân hàng là xâm phạm quyền cá nhân, nhưng vẫn thực hiện vì mục đích trục lợi hoặc để sử dụng vào hành vi phạm pháp khác.

Tội thu thập, tàng trữ, trao đổi, mua bán, công khai hóa trái phép thông tin về tài khoản ngân hàng là hành vi xâm phạm quyền riêng tư và bảo mật thông tin của cá nhân, tổ chức.
Tội thu thập, tàng trữ, trao đổi, mua bán, công khai hóa trái phép thông tin về tài khoản ngân hàng là hành vi xâm phạm quyền riêng tư và bảo mật thông tin của cá nhân, tổ chức.

Tội thu thập, tàng trữ, trao đổi, mua bán, công khai hóa trái phép thông tin tài khoản ngân hàng là tội phạm công nghệ cao, đe dọa nghiêm trọng quyền riêng tư và an toàn tài chính cá nhân trong xã hội hiện đại. Pháp luật hình sự Việt Nam đã xây dựng các khung hình phạt phân tầng hợp lý, dựa vào mức độ hậu quả và tính chất nguy hiểm của hành vi. Qua đó thể hiện tính răn đe và phòng ngừa nhằm bảo vệ quyền cá nhân và đảm bảo an ninh tài chính quốc gia.

4. Luật sư hình sự tại Luật A+

Với đội ngũ luật sư giàu kinh nghiệm, giỏi, nhiệt huyết và tận tâm, Luật A+ tự hào là đơn vị hàng đầu tư vấn và giải quyết cho khách hàng các vấn đề về Hình sự. Tại Luật A+, chúng tôi cung cấp các dịch vụ sau:

  • Tư vấn về quyền và nghĩa vụ của khách hàng trong vụ án Hình sự.
  • Phân tích tình huống cụ thể để đánh giá khả năng bị truy tố và mức độ vi phạm, từ đó đưa ra lời khuyên về hướng xử lý.
  • Hỗ trợ soạn thảo đơn khiếu nại, tố cáo hoặc các tài liệu cần thiết.
  • Tham gia vào quá trình điều tra, thu thập chứng cứ và bảo vệ quyền lợi của khách hàng trong các buổi làm việc với cơ quan điều tra.
  • Tìm ra các tình tiết giúp giảm nhẹ trách nhiệm hình sự nếu có, làm rõ các yếu tố có lợi để khách hàng được hưởng mức án thấp nhất hoặc miễn trách nhiệm hình sự dựa trên quy định của luật. 
  • Đại diện khách hàng tham gia phiên tòa, bảo vệ quyền lợi và bào chữa cho khách hàng tại Tòa án.
Gọi ngay luật sư A+ để được hỗ trợ và tư vấn kịp thời.

Lý do chọn Luật A+:

Giỏi chuyên môn, nhiều kinh nghiệm

Đội ngũ luật sư của Luật A+ đều là các luật sư xuất sắc, nắm rõ các quy định pháp luật, hiểu cách vận hành của cơ quan tố tụng và cơ quan Đảng giám sát. Ngoài ra các luật sư A+ đã chinh chiến và dày dạn kinh nghiệm ở các vụ án hình sự.

Thấu hiểu

Luật sư A+ thấu hiểu nỗi sợ hãi và hoang mang của thân chủ khi đối diện với một tình huống có thể phải ở tù, có thể sẽ bị oan sai, mong muốn được hỗ trợ hết mức 24/7 từ chuyên môn đến sự an tâm tâm lý. Vì thế chúng tôi sẽ làm hết khả năng để đem lại sự an tâm và công bằng cho thân chủ, khách hàng.

Cam kết đến cùng

Hành trình giành được công bằng cho khách hàng có thể sẽ không thuận lợi và bằng phẳng. Hành trình đó có thể phải trải qua nhiều năm với nhiều cấp xét xử. Luật sư A+ cam kết sẽ đi cùng và bảo vệ khách hàng cho đến khi nào công lý, công bằng được thực hiện.

Việc thu thập, lưu trữ, trao đổi, mua bán hay công khai trái phép thông tin về tài khoản ngân hàng của người khác là hành vi vi phạm nghiêm trọng pháp luật, đe dọa đến quyền riêng tư và an ninh tài chính cá nhân, tổ chức. Tội danh này thuộc nhóm tội phạm công nghệ cao, bị xử lý nghiêm khắc theo Điều 291 Bộ luật Hình sự 2015 (sửa đổi, bổ sung 2017).

Nếu bạn cần tư vấn pháp lý hoặc hỗ trợ trong việc bảo vệ quyền lợi liên quan đến các hành vi trên, Luật A+ luôn sẵn sàng đồng hành cùng bạn. Vui lòng liên hệ qua  email: contact@apluslaw.vn hoặc qua sđt: 0899511010 để được hỗ trợ nhanh chóng và chuyên nghiệp.