Home » Tư vấn doanh nghiệp » CHI TIẾT: 8 ngành nghề cấm đầu tư kinh doanh

Nội dung

Ngày đăng 26/11/2025

CHI TIẾT: 8 ngành nghề cấm đầu tư kinh doanh

Danh mục 8 ngành nghề cấm đầu tư kinh doanh là một trong những nội dung quan trọng mà mọi doanh nghiệp, nhà đầu tư cần nắm rõ trước khi bắt đầu hoạt động. Việc hiểu đúng và tuân thủ quy định này không chỉ giúp tránh rủi ro pháp lý mà còn đảm bảo tính minh bạch, an toàn trong đầu tư. Dưới đây là toàn bộ quy định chi tiết, căn cứ pháp lý và hậu quả pháp lý khi vi phạm liên quan đến các ngành nghề bị cấm đầu tư kinh doanh theo Luật Đầu tư 2020.

1. Cơ sở pháp lý và quy định chung về các ngành nghề cấm đầu tư kinh doanh

Ngành nghề cấm đầu tư kinh doanh là những lĩnh vực mà tổ chức, cá nhân tuyệt đối không được phép thực hiện hoạt động kinh doanh dưới bất kỳ hình thức nào theo quy định về luật đầu tư và các văn bản chuyên ngành quy định.

Khoản 1 Điều 6 Luật đầu tư 2020 quy định chi tiết các ngành, nghề CẤM kinh doanh tại Việt Nam:

“1. Cấm các hoạt động đầu tư kinh doanh sau đây:

a) Kinh doanh các chất ma túy quy định tại Phụ lục I của Luật này;

b) Kinh doanh các loại hóa chất, khoáng vật quy định tại Phụ lục II của Luật này;

c) Kinh doanh mẫu vật các loài thực vật, động vật hoang dã có nguồn gốc khai thác từ tự nhiên quy định tại Phụ lục I của Công ước về buôn bán quốc tế các loài thực vật, động vật hoang dã nguy cấp; mẫu vật các loài thực vật rừng, động vật rừng, thủy sản nguy cấp, quý, hiếm Nhóm I có nguồn gốc khai thác từ tự nhiên quy định tại Phụ lục III của Luật này;

d) Kinh doanh mại dâm;

đ) Mua, bán người, mô, xác, bộ phận cơ thể người, bào thai người;

e) Hoạt động kinh doanh liên quan đến sinh sản vô tính trên người;

g) Kinh doanh pháo nổ;

h) Kinh doanh dịch vụ đòi nợ.”

Và khoản 2 Điều 2 Luật sửa đổi, bổ sung số 57/2024/QH15 về sửa đổi, bổ sung Luật Đầu tư 2020, bổ sung thêm điểm i và điểm k như sau:

“2. Bổ sung điểm i và điểm k vào sau điểm h khoản 1 Điều 6 như sau:

“i) Kinh doanh mua bán bảo vật quốc gia;

k) Kinh doanh xuất khẩu di vật, cổ vật.”.

Như vậy theo quy định mới nhất về luật đầu tư vào các ngành, nghề sẽ bị cấm đầu tư kinh doanh tổng cộng 10 ngành, nghề sau ngày 01.07.2025.

  • Quy Định Nghiêm Cấm

Dựa vào căn cứ pháp lý trên, xác định khi doanh nghiệp thực hiện đầu tư kinh doanh,  nghiêm cấm đầu tư vào các hoạt động kinh doanh thuộc danh mục ngành, nghề bị cấm đầu tư. Quy định này đảm bảo tính thống nhất trong hệ thống pháp luật và ngăn ngừa các hành vi vi phạm trong quá trình đăng ký, vận hành doanh nghiệp.

  • Số Lượng Ngành Nghề Bị Cấm

Hiện nay, theo Luật Đầu tư 2020, Việt Nam quy định 08 ngành, nghề cấm đầu tư kinh doanh.

Tuy nhiên, theo Luật sửa đổi, bổ sung số 57/2024/QH15 đã bổ sung thêm 02 ngành nghề, nâng tổng số lên 10 ngành, nghề cấm đầu tư kinh doanh. Việc cập nhật này phản ánh xu hướng siết chặt quản lý đối với những lĩnh vực tiềm ẩn rủi ro cao hoặc ảnh hưởng đến an ninh, sức khỏe cộng đồng và đạo đức xã hội.

Ngành nghề cấm đầu tư kinh doanh là những lĩnh vực mà tổ chức, cá nhân tuyệt đối không được phép thực hiện hoạt động kinh doanh dưới bất kỳ hình thức nào theo quy định
Ngành nghề cấm đầu tư kinh doanh là những lĩnh vực mà tổ chức, cá nhân tuyệt đối không được phép thực hiện hoạt động kinh doanh dưới bất kỳ hình thức nào theo quy định

2. Danh mục 8 ngành nghề cấm đầu tư kinh doanh

Theo quy định tại Điều 6 Luật Đầu tư 2020, Nhà nước nghiêm cấm tổ chức, cá nhân thực hiện các hoạt động đầu tư kinh doanh thuộc danh mục 8 ngành, nghề cấm, nhằm bảo vệ an ninh quốc gia, trật tự xã hội, sức khỏe cộng đồng và đạo đức xã hội.

Dưới đây là toàn bộ 8 nhóm ngành, nghề bị cấm đầu tư kinh doanh, kèm căn cứ pháp lý và nội dung giải thích cụ thể cho từng trường hợp:

Theo các quy định pháp lý về danh mục ngành, nghề cấm đầu tư như sau:

“1. Danh mục thực vật rừng, động vật rừng nguy cấp, quý, hiếm được ban hành kèm theo Nghị định này, gồm:

a) Nhóm I: Các loài thực vật rừng, động vật rừng đang bị đe dọa tuyệt chủng nghiêm cấm khai thác, sử dụng vì mục đích thương mại và các loài thuộc Phụ lục I CITES phân bố tự nhiên tại Việt Nam…..

b) Nhóm II: Các loài thực vật rừng, động vật rừng chưa bị đe dọa tuyệt chủng nhưng có nguy cơ bị đe dọa nếu không được quản lý chặt chẽ, hạn chế khai thác, sử dụng vì mục đích thương mại và các loài thuộc Phụ lục II CITES có phân bố tự nhiên tại Việt Nam….”

“Điều 327. Tội chứa mại dâm

  1. Người nào chứa mại dâm, thì bị phạt tù từ 01 năm đến 05 năm.

Điều 328. Tội môi giới mại dâm

  1. Người nào làm trung gian dụ dỗ, dẫn dắt để người khác thực hiện việc mua dâm, bán dâm, thì bị phạt tù từ 06 tháng đến 03 năm.

Điều 329. Tội mua dâm người dưới 18 tuổi

  1. Người nào đủ 18 tuổi trở lên mua dâm người dưới 18 tuổi trừ trường hợp quy định tại điểm b khoản 1 Điều 142 của Bộ luật này, thì bị phạt tù từ 01 năm đến 05 năm.”

“g) Thực hiện sinh con bằng kỹ thuật hỗ trợ sinh sản vì mục đích thương mại, mang thai hộ vì mục đích thương mại, lựa chọn giới tính thai nhi, sinh sản vô tính;”

“4. Phạt tiền từ 10.000.000 đồng đến 20.000.000 đồng đối với một trong những hành vi sau đây:

  1. e) Vận chuyển, tàng trữ trái phép pháo, thuốc pháo hoặc nguyên liệu, phụ kiện để sản xuất pháo;”

Như vậy, căn cứ vào các quy định trên xác định được các ngành, nghề bị cấm đầu tư cụ thể như sau:

Kinh doanh các chất ma túy

  • Gồm heroin, cần sa, thuốc phiện, lá Khat…
  • Là các chất gây nghiện, hướng thần, bị cấm tuyệt đối theo Phụ lục I Luật Đầu tư 2020.

Kinh doanh các loại hóa chất, khoáng vật độc hại

  • Gồm khí độc, chất gây bỏng, hợp chất gây ung thư hoặc dùng trong vũ khí hóa học.
  • Căn cứ Phụ lục II Luật Đầu tư 2020.

Kinh doanh mẫu vật động, thực vật hoang dã nguy cấp

  • Cấm khai thác, mua bán, sử dụng các loài thuộc Phụ lục I & II CITES, theo Nghị định 06/2019/NĐ-CP.

Kinh doanh mại dâm

  • Hành vi chứa, môi giới, mua bán dâm bị xử lý hình sự theo Điều 327–329 Bộ luật Hình sự 2015.

Mua bán người, mô, bộ phận cơ thể người, bào thai

  • Vi phạm nghiêm trọng nhân phẩm, bị phạt tù từ 3–7 năm theo Điều 154 Bộ luật Hình sự 2015.

Kinh doanh sinh sản vô tính trên người

  • Bị cấm tuyệt đối theo Điểm g Khoản 2 Điều 5 Luật Hôn nhân và Gia đình 2014, do vi phạm đạo đức và trật tự xã hội.

Kinh doanh pháo nổ

  • Bị xử phạt hành chính từ 10–20 triệu đồng, chỉ được phép sản xuất pháo hoa không nổ (Nghị định 144/2021/NĐ-CP).

Kinh doanh dịch vụ đòi nợ

  • Từng là ngành có điều kiện, nhưng bị cấm hoàn toàn theo Điểm h Khoản 1 Điều 6 Luật Đầu tư 2020 vì tiềm ẩn rủi ro an ninh.

Danh mục 8 ngành nghề bị cấm đầu tư kinh doanh phản ánh chính sách quản lý chặt chẽ của Nhà nước, nhằm bảo vệ an ninh, trật tự xã hội, sức khỏe cộng đồng và môi trường.

Mọi tổ chức, cá nhân vi phạm sẽ bị xử phạt hành chính, tịch thu tang vật, truy thu lợi nhuận, thậm chí truy cứu trách nhiệm hình sự tùy mức độ.

Doanh nghiệp cần kiểm tra kỹ ngành nghề trước khi đăng ký, đảm bảo tuân thủ đúng quy định pháp luật để tránh rủi ro pháp lý nghiêm trọng.

Theo quy định tại Điều 6 Luật Đầu tư 2020, Nhà nước nghiêm cấm tổ chức, cá nhân thực hiện các hoạt động đầu tư kinh doanh thuộc danh mục 8 ngành nghề cấm
Theo quy định tại Điều 6 Luật Đầu tư 2020, Nhà nước nghiêm cấm tổ chức, cá nhân thực hiện các hoạt động đầu tư kinh doanh thuộc danh mục 8 ngành nghề cấm

3. Hậu quả pháp lý khi vi phạm các ngành nghề đầu tư kinh doanh

Căn cứ quy định tại Luật Đầu tư 2020, Luật Doanh nghiệp 2020 và Nghị định 98/2020/NĐ-CP, mọi hành vi đầu tư, kinh doanh trong các ngành, nghề bị cấm đều bị coi là vi phạm pháp luật, và tùy mức độ sẽ bị xử lý hành chính hoặc hình sự.

3.1. Hậu quả pháp lý

  • Không được cấp Giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp nếu hồ sơ đăng ký có ngành, nghề thuộc danh mục cấm đầu tư kinh doanh.
  • Bị xử phạt hành chính theo khoản 1 và khoản 4 Điều 4 Nghị định 98/2020/NĐ-CP:
  • Cá nhân vi phạm bị phạt tiền từ 60 triệu đồng đến 80 triệu đồng.
  • Tổ chức vi phạm bị phạt từ 120 triệu đồng đến 160 triệu đồng.
  • Ngoài ra, có thể bị tịch thu tang vật, phương tiện và buộc nộp lại toàn bộ lợi nhuận bất hợp pháp thu được từ hoạt động vi phạm.
  • Truy cứu trách nhiệm hình sự đối với các hành vi nghiêm trọng như buôn bán ma túy, kinh doanh mại dâm, mua bán người, kinh doanh pháo nổ, buôn bán mô hoặc bộ phận cơ thể người, theo Bộ luật Hình sự hiện hành.

3.2. Ngoại lệ về sản xuất và sử dụng có điều kiện

  • Pháp luật cho phép sử dụng các sản phẩm, chất, mẫu vật thuộc danh mục cấm (như ma túy, hóa chất, khoáng vật, mẫu vật hoang dã) trong một số mục đích đặc biệt, gồm
  • Phân tích, kiểm nghiệm, nghiên cứu khoa học, y tế, sản xuất dược phẩm;
  • Phục vụ công tác điều tra tội phạm, bảo vệ quốc phòng và an ninh.
  • Việc sản xuất, sử dụng trong các trường hợp này chỉ được phép khi có sự chấp thuận của cơ quan nhà nước có thẩm quyền, tuân thủ quy định của Chính phủ và các Công ước quốc tế liên quan.

Doanh nghiệp và cá nhân tuyệt đối không được đầu tư, kinh doanh trong các lĩnh vực bị cấm, vì không chỉ không được cấp phép hoạt động mà còn đối mặt với chế tài nghiêm khắc, thậm chí truy cứu hình sự.

Trường hợp hoạt động có liên quan đến các sản phẩm hoặc chất đặc biệt, cần xem xét kỹ ngoại lệ pháp lý và xin phép cơ quan có thẩm quyền trước khi thực hiện, nhằm tránh rủi ro vi phạm pháp luật.

Doanh nghiệp và cá nhân tuyệt đối không được đầu tư, kinh doanh trong các lĩnh vực bị cấm, vì không chỉ không được cấp phép hoạt động
Doanh nghiệp và cá nhân tuyệt đối không được đầu tư, kinh doanh trong các lĩnh vực bị cấm, vì không chỉ không được cấp phép hoạt động

Tư vấn thành lập doanh nghiệp FDI

Luật A+ là đơn vị tư vấn pháp lý chuyên sâu trong lĩnh vực doanh nghiệp, đặc biệt am hiểu về thủ tục thành lập, tổ chức quản trị và triển khai hoạt động cho Công ty/Doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài. Với đội ngũ luật sư giàu kinh nghiệm, nắm vững quy định pháp luật và thực tiễn đầu tư – kinh doanh tại Việt Nam, chúng tôi cam kết mang đến giải pháp pháp lý tối ưu, an toàn và hiệu quả cho từng dự án đầu tư.

Dịch vụ thành lập Công ty/Doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài tại Luật A+ bao gồm:

  • Tư vấn lựa chọn hình thức đầu tư phù hợp (thành lập công ty 100% vốn nước ngoài, công ty liên doanh, góp vốn/mua cổ phần, hợp đồng hợp tác kinh doanh…);
  • Tư vấn điều kiện và thủ tục pháp lý cho từng ngành nghề kinh doanh, tỷ lệ sở hữu vốn, vốn pháp định và các điều kiện đặc thù;
  • Soạn thảo, rà soát và hoàn thiện hồ sơ: Giấy chứng nhận đăng ký đầu tư, Giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp, điều lệ công ty và các văn bản liên quan;
  • Đại diện làm việc với cơ quan nhà nước để thực hiện các thủ tục cấp phép đầu tư, thành lập doanh nghiệp và các thủ tục sau thành lập;
  • Tư vấn và hỗ trợ pháp lý sau khi thành lập: đăng ký thuế, mở tài khoản vốn đầu tư, tư vấn lao động, hợp đồng, thuế – kế toán và các vấn đề phát sinh trong quá trình hoạt động.

Lý do chọn Luật A+:

Chuyên sâu pháp lý, am hiểu môi trường đầu tư tại Việt Nam

Đội ngũ luật sư tại Luật A+ là những chuyên gia giàu kinh nghiệm trong tư vấn pháp lý cho nhà đầu tư nước ngoài. Chúng tôi am hiểu sâu sắc các quy định pháp luật Việt Nam liên quan đến đầu tư – kinh doanh, đặc biệt là các thủ tục thành lập doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài. Bên cạnh đó, Luật A+ nắm rõ quy trình làm việc của cơ quan quản lý nhà nước, từ cấp Giấy chứng nhận đăng ký đầu tư, đăng ký doanh nghiệp, đến xử lý các vướng mắc pháp lý phát sinh trong quá trình hoạt động.

Thấu hiểu nhu cầu và thách thức của nhà đầu tư

Luật A+ đồng hành cùng nhà đầu tư không chỉ bằng kiến thức pháp luật mà còn bằng sự thấu cảm với những khó khăn khi gia nhập một thị trường mới: áp lực về thời gian, rào cản ngôn ngữ, sự khác biệt pháp lý và văn hóa kinh doanh. Chúng tôi luôn lắng nghe, phân tích tình hình và đưa ra giải pháp phù hợp, giúp nhà đầu tư tối ưu nguồn lực, giảm thiểu rủi ro và nhanh chóng hòa nhập môi trường kinh doanh tại Việt Nam.

Cam kết đồng hành lâu dài

Với Luật A+, dịch vụ tư vấn không chỉ dừng lại ở việc hoàn tất thủ tục thành lập. Chúng tôi cam kết đồng hành cùng nhà đầu tư nước ngoài trong suốt hành trình kinh doanh – từ giai đoạn chuẩn bị, mở rộng quy mô, điều chỉnh vốn, đến tái cấu trúc và bảo vệ quyền lợi hợp pháp. Sự gắn bó lâu dài giúp chúng tôi đảm bảo nhà đầu tư luôn được hỗ trợ kịp thời, an toàn pháp lý và phát triển bền vững tại Việt Nam.

Việc nắm vững quy định pháp lý và lựa chọn chiến lược vay vốn phù hợp chính là “chìa khóa” giúp doanh nghiệp FDI mở rộng quy mô và tăng tốc phát triển tại thị trường Việt Nam. Với hệ thống ngân hàng ngày càng chuyên nghiệp và khung pháp lý minh bạch, cơ hội tiếp cận nguồn vốn lớn chưa bao giờ rộng mở như hiện nay. Hãy để Luật A+ đồng hành, giúp bạn hiện thực hóa các kế hoạch đầu tư một cách an toàn và hiệu quả.

Theo quy định pháp luật Việt Nam nghiêm cấm tổ chức, cá nhân thực hiện hoạt động đầu tư, kinh doanh trong 08 ngành, nghề có nguy cơ ảnh hưởng đến an ninh quốc gia, sức khỏe cộng đồng, đạo đức xã hội và môi trường. Đến ngày 01/7/2025, theo Luật sửa đổi, bổ sung số 57/2024/QH15, danh mục này được mở rộng lên 10 ngành, nghề.

Doanh nghiệp tuyệt đối không được đăng ký hoặc tiến hành kinh doanh trong các lĩnh vực thuộc danh mục cấm; mọi hành vi vi phạm sẽ không được cấp Giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp, bị xử phạt hành chính hoặc truy cứu trách nhiệm hình sự tùy theo mức độ. Việc tuân thủ đúng quy định pháp luật không chỉ là nghĩa vụ bắt buộc mà còn là nền tảng bảo đảm an toàn pháp lý và phát triển bền vững cho doanh nghiệp trong môi trường đầu tư tại Việt Nam.

Nội dung