Con cái có nghĩa vụ phải cấp dưỡng cho cha mẹ đúng không?

Con cái có nghĩa vụ cấp dưỡng cho cha mẹ khi họ già yếu, không còn khả năng tự lo cho mình. Về mặt đạo đức, đây là hành động con cái báo hiếu cho cha mẹ. Về mặt pháp lý, đây là nghĩa vụ của con cái. Vậy nghĩa vụ này được thực hiện thế nào, mức cấp dưỡng ra sao? Những trường hợp nào sẽ chấm dứt nghĩa vụ cấp dưỡng và nếu không thực hiện thì có bị xử phạt không? Tất cả sẽ được Luật A+ giải đáp trong bài viết dưới đây.

1. Nghĩa vụ cấp dưỡng của con cái đối với cha mẹ là gì?

Nghĩa vụ cấp dưỡng của con cái đối với cha mẹ là trách nhiệm của con cái trong việc chăm sóc và hỗ trợ cha mẹ khi họ già yếu hoặc không còn khả năng tự lo cho mình. Việc cấp dưỡng có thể được thực hiện bằng cách đóng góp tiền bạc hoặc chu cấp những gì cần thiết để cha mẹ có cuộc sống ổn định.

nghĩa vụ cấp dưỡng của con đối với cha mẹ 01 — Cấp dưỡng vừa là nghĩa vụ, vừa là cách để con cái báo hiếu cho cha mẹ.

Nghĩa vụ chăm sóc, cấp dưỡng của con cái đối với cha mẹ được quy định tại Khoản 2 Điều 71 và Điều 111 Luật Hôn nhân và Gia đình 2014 như sau:

“Điều 71. Nghĩa vụ và quyền chăm sóc, nuôi dưỡng
1. Cha, mẹ có nghĩa vụ và quyền ngang nhau, cùng nhau chăm sóc, nuôi dưỡng con chưa thành niên, con đã thành niên mất năng lực hành vi dân sự hoặc không có khả năng lao động và không có tài sản để tự nuôi mình.
2. Con có nghĩa vụ và quyền chăm sóc, nuôi dưỡng cha mẹ, đặc biệt khi cha mẹ mất năng lực hành vi dân sự, ốm đau, già yếu, khuyết tật; trường hợp gia đình có nhiều con thì các con phải cùng nhau chăm sóc, nuôi dưỡng cha mẹ.”

“Điều 111. Nghĩa vụ cấp dưỡng của con đối với cha, mẹ
Con đã thành niên không sống chung với cha, mẹ có nghĩa vụ cấp dưỡng cho cha, mẹ trong trường hợp cha, mẹ không có khả năng lao động và không có tài sản để tự nuôi mình.”

Theo đó khi cha mẹ không có khả năng lao động và không có thu nhập hay tài sản để tự nuôi mình thì con đã thành niên phải cấp dưỡng cho cha mẹ.

Điểm đáng lưu ý của quy định này là trường hợp cha mẹ đã già yếu nhưng vẫn có thể làm việc một cách hạn chế như bán vé số, nhặt ve chai thì con cái có thể không thực hiện nghĩa vụ cấp dưỡng. Khi này việc cấp dưỡng chỉ phụ thuộc vào việc người con có giữ trọn đạo hiếu để báo đáp công ơn nuôi dưỡng của cha mẹ hay không.

2. Con cái phải cấp dưỡng cho cha mẹ già có đúng không?

Đúng, con cái có nghĩa vụ cấp dưỡng cho cha mẹ đã già yếu, mất năng lực hành vi dân sự, ốm đau, khuyết tật, không có khả năng lao động và không có tài sản để tự nuôi mình.

3. Mức cấp dưỡng của con cái đối với cha mẹ

Con cái có nghĩa vụ cấp dưỡng phải thực hiện nghĩa vụ của mình với mức cấp dưỡng được quy định tại Điều 116 Luật Hôn nhân và Gia đình 2014 như sau:

“Điều 116. Mức cấp dưỡng
1. Mức cấp dưỡng do người có nghĩa vụ cấp dưỡng và người được cấp dưỡng hoặc người giám hộ của người đó thỏa thuận căn cứ vào thu nhập, khả năng thực tế của người có nghĩa vụ cấp dưỡng và nhu cầu thiết yếu của người được cấp dưỡng; nếu không thỏa thuận được thì yêu cầu Tòa án giải quyết.
2. Khi có lý do chính đáng, mức cấp dưỡng có thể thay đổi. Việc thay đổi mức cấp dưỡng do các bên thỏa thuận; nếu không thỏa thuận được thì yêu cầu Tòa án giải quyết.”

Như vậy, mức cấp dưỡng sẽ tùy thuộc vào thỏa thuận giữa con cái với cha mẹ sao cho phù hợp với điều kiện tài chính của con, Nếu không thỏa thuận được thì hai bên có thể yêu cầu Tòa án giải quyết.

nghĩa vụ cấp dưỡng của con đối với cha mẹ 02 — Con cái có nghĩa vụ cấp dưỡng bao nhiêu tiền cho cha mẹ?

4. Chấm dứt nghĩa vụ cấp dưỡng của con cái đối với cha mẹ

Nghĩa vụ cấp dưỡng của con đối với cha mẹ sẽ chấm dứt nếu thuộc một trong các trường hợp quy định tại Khoản 1, 3, 4 Điều 118 Luật Hôn nhân Gia đình 2014 bao gồm:

“Điều 118. Chấm dứt nghĩa vụ cấp dưỡng
Nghĩa vụ cấp dưỡng chấm dứt trong các trường hợp sau đây:
1. Người được cấp dưỡng đã thành niên và có khả năng lao động hoặc có tài sản để tự nuôi mình;
2. Người được cấp dưỡng được nhận làm con nuôi;
3. Người cấp dưỡng đã trực tiếp nuôi dưỡng người được cấp dưỡng;
4. Người cấp dưỡng hoặc người được cấp dưỡng chết;
5. Bên được cấp dưỡng sau khi ly hôn đã kết hôn;
6. Trường hợp khác theo quy định của luật.”

Theo đó, đối với các trường hợp như cha mẹ có tài sản đủ để tự nuôi mình và có thể nuôi được cả con hoặc khi con cái/ cha mẹ qua đời thì sẽ chấm dứt nghĩa vụ cấp dưỡng của con đối với cha mẹ.

5. Không cấp dưỡng cho cha mẹ già, con cái bị xử lý thế nào?

Hành vi con cái không cấp dưỡng cho mẹ già dù có nghĩa vụ cấp dưỡng không chỉ vi phạm đạo đức mà sẽ còn bị xử lý theo quy định của pháp luật. Nếu chưa đến mức bị truy cứu trách nhiệm hình sự thì sẽ bị xử phạt hành chính theo quy định tại điểm b khoản 1 Điều 57 Nghị định 144/2021/NĐ-CP với mức phạt như sau:

“Điều 57. Vi phạm quy định về chăm sóc, nuôi dưỡng, cấp dưỡng
1. Phạt tiền từ 5.000.000 đồng đến 10.000.000 đồng đối với một trong những hành vi sau đây:
a) Từ chối hoặc trốn tránh nghĩa vụ cấp dưỡng giữa vợ và chồng sau khi ly hôn; từ chối hoặc trốn tránh nghĩa vụ nuôi dưỡng giữa anh, chị, em với nhau, giữa ông bà nội, ông bà ngoại và cháu theo quy định của pháp luật;
b) Từ chối hoặc trốn tránh nghĩa vụ cấp dưỡng, nuôi dưỡng cha, mẹ; nghĩa vụ cấp dưỡng, chăm sóc con sau khi ly hôn theo quy định của pháp luật.
2. Biện pháp khắc phục hậu quả:
Buộc thực hiện nghĩa vụ đóng góp, nuôi dưỡng theo quy định đối với các hành vi quy định tại khoản 1 Điều này.”

Người nào có hành vi từ chối hoặc trốn tránh nghĩa vụ cấp dưỡng cha, mẹ sẽ bị phạt tiền từ 5.000.000 đồng đến 10.000.000 đồng. Bên cạnh đó, người vi phạm còn bị áp dụng biện pháp khắc phục hậu quả buộc thực hiện nghĩa vụ đóng góp, nuôi dưỡng theo quy định của pháp luật.

Bên cạnh việc có thể bị phạt từ 05 đến 10 triệu đồng, con cái không thực hiện nghĩa vụ cấp dưỡng cho cha mẹ già còn có thể bị truy cứu trách nhiệm hình sự lên đến 02 năm tù về Tội từ chối hoặc trốn tránh nghĩa vụ cấp dưỡng theo Điều 186 Bộ luật Hình sự 2015, sửa đổi, bổ sung 2017.

Như vậy, con cái có nghĩa vụ cấp dưỡng cho cha mẹ già mà không thực hiện nghĩa vụ của mình mặc dù hoàn toàn có khả năng để thực hiện thì có thể bị phạt hành chính hoặc xử lý hình sự.

nghĩa vụ cấp dưỡng của con đối với cha mẹ 03 — Từ chối, trốn trành nghĩa vụ cấp dưỡng cho cha mẹ có thể bị phạt đến 02 năm tù giam.

6. Luật sư tư vấn về Tội từ chối hoặc trốn tránh nghĩa vụ cấp dưỡng

Với đội ngũ luật sư giàu kinh nghiệm, giỏi, nhiệt huyết và tận tâm, Luật A+ tự hào là đơn vị hàng đầu tư vấn và giải quyết các vấn đề về nghĩa vụ cấp dưỡng, đặc biệt là Tội từ chối hoặc trốn tránh nghĩa vụ cấp dưỡng. Các dịch vụ cụ thể tại Luật A+ bao gồm:

Đánh giá sơ bộ tình hình vụ việc, tư vấn về quyền và nghĩa vụ của các bên liên quan bao gồm người được cấp dưỡng và người có nghĩa vụ cấp dưỡng.
Hướng dẫn khách hàng về quy trình tố tụng và giải thích quyền lợi, trách nhiệm của khách hàng trong từng giai đoạn, từ khởi kiện đến xét xử.
Hỗ trợ thu thập và trình bày chứng cứ liên quan để chứng minh hành vi trốn tránh hoặc từ chối cấp dưỡng.
Luật sư đại diện khách hàng trong quá trình làm việc với cơ quan chức năng và soạn thảo các văn bản như đơn tố cáo, yêu cầu cưỡng chế thi hành bản án cấp dưỡng hoặc các tài liệu kháng cáo (nếu cần).
Tư vấn về các biện pháp xử lý pháp lý đối với người vi phạm và đưa ra giải pháp đảm bảo thực hiện đầy đủ nghĩa vụ cấp dưỡng.

Lý do chọn Luật A+:

Giỏi chuyên môn, nhiều kinh nghiệm

Đội ngũ luật sư của Luật A+ đều là các luật sư xuất sắc, nắm rõ các quy định pháp luật, hiểu cách vận hành của cơ quan tố tụng và cơ quan Đảng giám sát. Ngoài ra các luật sư A+ đã chinh chiến và dày dạn kinh nghiệm ở các vụ án hình sự.

Thấu hiểu

Luật sư A+ thấu hiểu nỗi sợ hãi và hoang mang của thân chủ khi đối diện với một tình huống có thể phải ở tù, có thể sẽ bị oan sai, mong muốn được hỗ trợ hết mức 24/7 từ chuyên môn đến sự an tâm tâm lý. Vì thế chúng tôi sẽ làm hết khả năng để đem lại sự an tâm và công bằng cho thân chủ, khách hàng.

Cam kết đến cùng

Hành trình giành được công bằng cho khách hàng có thể sẽ không thuận lợi và bằng phẳng. Hành trình đó có thể phải trải qua nhiều năm với nhiều cấp xét xử. Luật sư A+ cam kết sẽ đi cùng và bảo vệ khách hàng cho đến khi nào công lý, công bằng được thực hiện.

Việc cấp dưỡng cho cha mẹ không chỉ là trách nhiệm pháp lý, mà còn là biểu hiện của sự hiếu thảo của con cái đối với công ơn dưỡng dục. Mức cấp dưỡng sẽ tùy thuộc vào thỏa thuận giữa con và cha mẹ. Bạn muốn tìm hiểu thêm về nghĩa vụ cấp dưỡng của con đối với cha mẹ, hãy liên hệ luật sư A+ qua email: contact@apluslaw.vn hoặc qua sđt: 0899511010 để được hỗ trợ và tư vấn sớm nhất.